De Europese wetgever zet opnieuw een belangrijke stap in de bescherming van consumenten bij online aankopen. Vanaf 19 juni 2026 zullen ondernemingen die met consumenten overeenkomsten op afstand sluiten via een online interface verplicht zijn om consumenten een eenvoudige en toegankelijke manier te bieden om hun herroepingsrecht uit te oefenen. Concreet betekent dit dat online ondernemingen een duidelijke en permanent beschikbare "herroepingsknop" moeten voorzien op hun website of applicatie.

Deze nieuwe verplichting vloeit voort uit Richtlijn (EU) 2023/2673, die een nieuw artikel 11a toevoegt aan de Richtlijn consumentenrechten. Hoewel de richtlijn oorspronkelijk werd ingevoerd in het kader van financiële diensten op afstand, is de verplichting veel ruimer en geldt zij voor alle online overeenkomsten waarvoor consumenten beschikken over een wettelijk herroepingsrecht.

Het herroepen van een overeenkomst moet even eenvoudig zijn als het sluiten ervan

Het uitgangspunt van de Europese wetgever is duidelijk: wanneer een consument een overeenkomst met enkele klikken online kan afsluiten, moet hij deze ook even gemakkelijk kunnen herroepen.

De nieuwe regeling wijzigt de bestaande regels inzake het herroepingsrecht niet. Consumenten behouden dezelfde rechten en termijnen als vandaag. De herroepingsknop vormt echter een bijkomende digitale mogelijkheid om dat recht uit te oefenen.

Hoe moet de herroepingsknop eruitzien?

De richtlijn laat ondernemingen vrijheid wat betreft de visuele vormgeving van de knop. Wel moet de functie duidelijk, zichtbaar en eenvoudig toegankelijk zijn.

Een vermelding zoals "Hier de overeenkomst herroepen" voldoet aan de wettelijke vereisten, maar ook andere duidelijke en ondubbelzinnige formuleringen zijn mogelijk.

Belangrijk is dat:

• de herroepingsfunctie gedurende de volledige herroepingstermijn beschikbaar blijft;
• consumenten de functie eenvoudig kunnen terugvinden;
• geen bijkomende stappen worden opgelegd, zoals het verplicht downloaden van een aparte applicatie;
• een rechtstreekse hyperlink naar de herroepingsfunctie wel toegelaten is.

Verplichte herroepingsprocedure in twee stappen

De online herroepingsfunctie moet bestaan uit twee afzonderlijke stappen.

Stap 1: de herroepingsverklaring

De consument moet via een online formulier kunnen aangeven dat hij de overeenkomst wenst te herroepen.

Dit formulier moet minstens toelaten om:

• de naam van de consument in te vullen of te bevestigen;
• de overeenkomst te identificeren;
• een elektronisch contactgegeven op te geven waarop de bevestiging kan worden ontvangen, zoals een e-mailadres.

Stap 2: de bevestiging

Na het invullen van de herroepingsverklaring moet de consument zijn beslissing nog bevestigen via een tweede knop, bijvoorbeeld met de tekst "Herroeping bevestigen".

Deze extra stap moet voorkomen dat consumenten per vergissing een overeenkomst herroepen, zonder de procedure onnodig complex te maken.

Verplichtingen na ontvangst van de herroeping

Wanneer de consument de herroeping bevestigt, moet de onderneming onmiddellijk een ontvangstbevestiging versturen op een duurzame gegevensdrager, zoals per e-mail.

Deze bevestiging moet minstens bevatten:

• de inhoud van het herroepingsverzoek;
• de datum van indiening;
• het exacte tijdstip waarop de herroeping werd geregistreerd.

De consument wordt geacht zijn herroepingsrecht tijdig te hebben uitgeoefend wanneer de online herroepingsverklaring vóór het einde van de toepasselijke herroepingstermijn werd ingediend.

Welke impact heeft dit voor online ondernemingen?

De nieuwe regelgeving heeft niet alleen juridische gevolgen, maar vereist ook technische aanpassingen aan websites, webshops en mobiele applicaties.

Ondernemingen evalueren best tijdig hun bestel- en checkoutprocessen en algemene voorwaarden en passen deze waar nodig nog aan. Een gebrekkige naleving van de consumentenregels vandaag kan reeds aanzienlijke gevolgen hebben. Wanneer consumenten bijvoorbeeld niet correct worden geïnformeerd over hun herroepingsrecht, kan de wettelijke herroepingstermijn met maximaal twaalf maanden worden verlengd.

Stand van zaken in België

Hoewel de implementatie van Richtlijn (EU) 2023/2673 op nationaal niveau uiterlijk eind 2025 diende te gebeuren, zullen de nieuwe verplichtingen pas vanaf 19 juni 2026 rechtstreeks hun impact hebben op online ondernemingen.

In België is de omzetting van de richtlijn op het moment van het schrijven nog niet definitief afgerond. Er ligt wel een wetsontwerp voor dat de nieuwe herroepingsfunctie in het Wetboek van economisch recht moet opnemen, onder meer via een nieuw artikel VI.61/1 WER.

Ondanks het uitblijven van de definitieve Belgische regelgeving is afwachten geen verstandige optie. Verschillende buurlanden hebben de richtlijn reeds geïmplementeerd en voorzien sancties bij niet-naleving. Ondernemingen die online aan consumenten verkopen doen er daarom goed aan om nu al hun digitale verkoopprocessen, websites en interne procedures te toetsen aan de toekomstige vereisten.

Conclusie

De verplichte herroepingsknop vormt een belangrijke wijziging voor alle ondernemingen die goederen of diensten online aanbieden aan consumenten. Tegen 19 juni 2026 moeten online verkopers ervoor zorgen dat consumenten hun herroepingsrecht even eenvoudig kunnen uitoefenen als zij een aankoop doen.

Een tijdige juridische en technische evaluatie van uw webshop, applicatie en consumentenvoorwaarden kan toekomstige risico's en mogelijke sancties helpen voorkomen.

Wij volgen deze ontwikkelingen van nabij op en begeleiden ondernemingen bij de implementatie van nieuwe verplichtingen. Wilt u nagaan of uw website, algemene voorwaarden en herroepingsprocedure klaar zijn voor deze nieuwe verplichtingen? Contacteer de specialisten van STUDIO | LEGALE.

Bronnen:

• Richtlijn (EU) 2023/2673 van het Europees Parlement en de Raad van 22 november 2023 tot wijziging van Richtlijn 2011/83/EU wat betreft op afstand gesloten overeenkomsten inzake financiële diensten, en tot intrekking van Richtlijn 2002/65/EG, Pb.L. 28 november 2023, http://data.europa.eu/eli/dir/2023/2673/oj
• Wetsontwerp tot omzetting van Richtlijn (EU) 2023/2673 van het Europees Parlement en de Raad van 22 november 2023 tot wijziging van Richtlijn 2011/83/EU wat betreft op afstand gesloten overeenkomsten inzake financiële diensten, en tot intrekking van Richtlijn 2002/65/EG en tot wijziging van het Wetboek van economisch recht, Parl.St. Kamer 2025-26, 19 mei 2026, nr. 56-1532/001, p. 35-36.
• GEGEVENSBESCHERMINGSAUTORITEIT, Advies nr. 101/2025 van 13 oktober 2025, https://www.gegevensbeschermingsautoriteit.be/publications/advies-nr.-101-2025.pdf